34. Het Kankeronderzoekfonds Limburg: lokaal en ‘to the point’!

Auteurs: Wesley Jongen & Andy Radzimski.

Datum: 23-4-2020.

Tijdens een bijeenkomst op de Brightlands Maastricht Health Campus liepen mijn collega en ik bij toeval Marcel Bourgonje tegen het lijf. Marcel werkt als Senior Fondsenwerver voor het Kankeronderzoekfonds Limburg, een partnership tussen KWF Kankerbestrijding, het Maastricht UMC+ en de Health Foundation Limburg. Onderzoekers zijn meestal in dienst van het ziekenhuis of de universiteit, maar om hun onderzoeken te financieren moeten ze de boer op om geld op te halen. Om een wildgroei aan stichtingen voor allerhande specialisten te voorkomen, is enkele jaren geleden de Health Foundation Limburg opgericht, met als eerste speerpunt het Kankeronderzoekfonds Limburg. We interviewden Marcel over de bijdrage die het fonds levert.

Welke rol speelt het Kankeronderzoekfonds ten opzichte van andere organisaties (zoals KWF Kankerbestrijding)?

“Eigenlijk een hele duidelijke rol, we zijn namelijk opgericht omdat veel onderzoeksgeld vanuit bijvoorbeeld KWF niet deze regio in kwam. Insteek was dus om te zorgen dat onderzoeken die hier in Limburg worden uitgevoerd ook beter geprofileerd worden. Toen we een jaar of tien geleden begonnen zaten we op drie onderzoeken die we ondersteunden en inmiddels zijn het er al zes.” De focus ligt daarbij sterk op het MUMC+ in Maastricht, niet vreemd gezien haar academische rol, maar feitelijk wordt het onderzoeksgeld besteed in heel Limburg, benadrukt Marcel.

Hoe heeft de organisatie zich de afgelopen jaren ontwikkeld?

“We zien nog steeds een grote groei in particuliere donateurs. Momenteel zitten we op 4.000 donateurs. Toen ik acht jaar geleden begon waren het er 1.500. Kijken we naar de bedrijven, oftewel de ‘business vrienden’, dan zien we in diezelfde periode een groei van 10 naar 80 bedrijven. Het is vooral het stukje naamsbekendheid dat hierin meespeelt. Als je net begint, dan maakt onbekend onbemind en dan gebeurt er dus ook nog niet zoveel. Om een simpel voorbeeld te noemen waardoor we weten dat de naamsbekendheid groeit: we zien steeds vaker dat mensen collectes voor het fonds houden bij uitvaarten. In Zuid-Limburg zijn we inmiddels redelijk bekend, maar vanaf Midden-Limburg zakt het als een plumpudding in. Dit heeft enerzijds te maken met de focus op het MUMC, maar ook omdat we ons met onze reclame en marketing simpelweg nog niet zo hebben gericht op Noord- en Midden-Limburg. Daar is voor ons dus nog een mooie weg te gaan.”

Welke ontwikkeling zien jullie op inhoudelijk vlak?

“We kijken wel steeds duidelijker naar welke onderzoeken ook fondsenwervend interessant zijn. Je kunt een onderzoek in de etalage zetten dat heel ingewikkeld is, maar dat raakt mensen niet. We hebben bijvoorbeeld drie onderzoeken die borstkanker gerelateerd zijn. Borstkanker komt helaas veel voor bij jongere vrouwen. Dat raakt mensen harder dan wanneer het gaat om mensen van 80 met longkanker. Dat klinkt misschien heel grof en commercieel, maar het is wel de realiteit.”  

Daarnaast wordt er ook heel nadrukkelijk naar de inzet van de onderzoekers zelf gekeken, legt Marcel uit. “Onderzoekers zijn ook gewoon mensen en gaan in hun vrije tijd vaak aan de slag als persoonlijk ambassadeur. Het is voor ons belangrijk dat de onderzoeker zichtbaar is voor de donateur. Bij fondsenwerving is de gunfactor namelijk heel belangrijk en het onderzoek moet daarom herkenbaar zijn voor mensen. Er zijn heel veel goede doelen, maar waarom kies je nu precies voor Kankeronderzoekfonds Limburg en niet voor een andere organisatie?”

Hoe gaat u te werk en wat zijn de grootste uitdagingen waar u in uw werk tegenaan loopt?

“Je gaat om te beginnen altijd uit van je eigen kracht. En die eigen kracht is voor het Kankeronderzoekfonds Limburg het lokale, de laagdrempeligheid. We kunnen heel makkelijk schakelen met onderzoekers, bijvoorbeeld om een rondleiding in het laboratorium te organiseren, omdat we ze allemaal persoonlijk kennen. Kijken we naar onze donateurs, dan komt het er op aan om in de picture te komen én te blijven. Enerzijds probeer je je bestaande contacten zo goed mogelijk te onderhouden. Nieuwe donateurs vinden we met name door het bezoeken van netwerkbijeenkomsten en door het volgen van de social media.  Bij een evenement waarvan het goede doel borstkanker is zijn we uiteindelijk bijvoorbeeld gekozen als hét goede doel, doordat we snel konden reageren op een Facebook post.”

Huis-aan-huis collecteren doet het Kankeronderzoekfonds bewust niet, want dat is voor veel mensen toch een groot stuk irritatie. “Iedereen weet dat het nodig is, maar op sommige plaatsen krijg je elke week wel een collectant aan de deur. Het is ook niet meer van deze tijd. Wel gaan we vanaf dit jaar op drukke plaatsen in Limburg, bijvoorbeeld in winkelstraten, collectes houden en de focus wordt steeds meer verlegd naar digitaal en online. Dit is ook veiliger dan met contant geld over straat te gaan.”

Daarnaast levert het Kankeronderzoekfonds ook een stukje expertise en ondersteuning voor lokale initiatieven. “Dat is een van de leukste dingen van mijn werk: hoe zorg je dat mensen echt betrokken raken en dat die sneeuwbal steeds groter wordt? Hoe succesvoller de actie is, des te enthousiaster worden mensen om mee te doen.”

Welke concrete resultaten zijn zichtbaar op basis van de inspanningen van het Kankeronderzoekfonds?

“We kunnen nog niet de eindresultaten van de onderzoeken noemen, zover zijn we nog niet. Maar om toch een concreet voorbeeld te noemen waar we naartoe werken: we hebben afgelopen jaar het onderzoek ‘borstreconstructie met gevoel’ erbij genomen. Met borstamputatie en -reconstructie is men weliswaar al heel ver, maar het terugbrengen van het gevoel ontbrak nog.” Dit is niet alleen belangrijk vanwege een stukje levenskwaliteit, maar ook omdat gevoel een heel duidelijke waarschuwingsfunctie heeft. Als een prothese bijvoorbeeld te warm wordt in de zon en de persoon in kwestie merkt dit niet, dan kan de prothese “ontploffen”. Door een extra ingreep tijdens de operatie, waarin men zenuwen met elkaar verbindt, kan men dit gevoel nu terugbrengen.

Een ander concreet voorbeeld is het killercel onderzoek, gericht op immuuntherapie. Het idee is dat het eigen afweersysteem van de mens wordt ingezet om kankercellen te vernietigen. Het killercel onderzoek is in 2002 al gestart. “Wij steunen een stuk onderzoek tot een bepaald level en dan komt de volgende stap. In dit geval hebben we het hele voortraject ondersteund, van idee tot eerste tests. Momenteel staat men op het punt om te starten met een klinische studie, waarbij men dus echt met patiënten aan de slag gaat. Dat zou tot een doorbraak kunnen leiden.”

De resultaten worden in ieder geval breed gecommuniceerd. Ook weer om een en ander tastbaar te houden. De onderzoekers zijn verplicht om aan het begin van ieder jaar een rapportage aan te leveren om te laten zien wat er het afgelopen jaar is gebeurd. Dit vindt zijn weg dan weer terug in de nieuwsbrieven van het Kankeronderzoekfonds. Daarnaast zijn er twee keer per jaar donateursbijeenkomsten en bijeenkomsten voor de business vrienden. En als een bepaalde actie een iets groter bedrag oplevert, dan wordt er een soort privésessie georganiseerd, bijvoorbeeld een rondleiding voor de betreffende donateurs in het laboratorium.

Hoe wordt het geld besteed?

“In hoofdzaak worden hiermee de salarissen van de aio’s, de artsen in opleiding, ondersteund. Maar het kan ook wel zitten in een apparaat. Donateurs kunnen als ze een actie opzetten bovendien aangeven waar het geld naartoe moet gaan, oftewel het geld ‘labelen’. Maar het geld is slechts één ding. Het gaat om meer dan dat. We laten bijvoorbeeld ook heel bewust aio’s spreken tegenover een niet-medisch publiek, bijvoorbeeld op onze donateursbijeenkomsten, om ook op die manier mensen bekend te maken met de onderzoeken in begrijpelijke taal. Dit is ook voor de aio’s een uitdaging aangezien zij gewend zijn om in medisch jargon te praten.”

Welke plannen en ambities heeft het Kankeronderzoekfonds voor de komende jaren?

“We hopen sowieso nog door te groeien in financiële zin, zodat we nog enkele onderzoeken erbij kunnen nemen. Inhoudelijk blijven we onder andere focussen op immuuntherapie. Dat is een hele belangrijke, vooral ook omdat de verwachtingen daarvan hooggespannen zijn.” Tenslotte is de herkenbaarheid van het Kankeronderzoekfonds nog een belangrijk aandachtspunt voor de komende jaren, memoreert Marcel. “We willen op kankergebied dé fondsenwervende organisatie van heel Limburg worden.” Dit betekent onder andere dat ook het onderzoek dat in topklinische ziekenhuizen (zoals bijvoorbeeld VieCuri) wordt uitgevoerd meer aandacht zal krijgen.

Een interessant evenement dat we zelf nog graag willen vermelden is Five4Five, het wandel-, fiets- en hardloop evenement van Kankeronderzoekfonds Limburg, dat in 2021 opnieuw zal plaatsvinden. Zie voor meer info: www.five4five.nl

Bedankt voor het lezen en mocht u vragen of opmerkingen hebben, aarzel dan niet om ons te contacteren.